Tiêu chuẩn thành viên ban quản trị chung cư không gồm điều kiện bằng cấp hay chuyên môn bắt buộc. Thành viên là đại diện chủ sở hữu, người sử dụng (khi chủ sở hữu không tham dự) hoặc đại diện chủ đầu tư còn sở hữu diện tích, do Hội nghị nhà chung cư bầu (Điều 146 Luật Nhà ở 2023, khoản 1 Điều 20 Quy chế quản lý, sử dụng nhà chung cư). Luật chỉ khuyến khích người có kiến thức xây dựng, tài chính, pháp luật, phòng cháy, chữa cháy. Người nước ngoài phải sử dụng được tiếng Việt. Nghĩa vụ bắt buộc: trong 03 tháng kể từ ngày Ban quản trị được công nhận, mỗi thành viên phải học và có giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo quản lý vận hành nhà chung cư (khoản 2 Điều 20 Quy chế).
Nhiều cư dân được hàng xóm đề cử vào Ban quản trị và lo mình không đạt tiêu chuẩn thành viên ban quản trị chung cư vì không học xây dựng hay kế toán. Ngược lại, có người nhận chức Trưởng ban rồi không biết mình phải đi học, đến khi bị kiểm tra mới biết hành vi này có mức phạt riêng. Ngay tại Hội nghị, cư dân cũng hay hỏi: một tòa cần bao nhiêu thành viên, chủ đầu tư có được giữ ghế Phó ban không, người thuê nhà có ứng cử được không, khi một thành viên chuyển đi thì bầu bổ sung thế nào.
Bài viết này trả lời theo Luật Nhà ở số 27/2023/QH15 (văn bản hợp nhất số 79/VBHN-VPQH), Quy chế quản lý, sử dụng nhà chung cư ban hành kèm theo Thông tư 05/2024/TT-BXD (văn bản hợp nhất số 17/VBHN-BXD; gọi tắt là “Quy chế”) và Nghị định 339/2026/NĐ-CP. Phần vai trò của Ban quản trị và lý do nên học nghiệp vụ, anh/chị xem thêm bài Ban quản trị chung cư có cần học quản lý vận hành không.

Tiêu chuẩn thành viên ban quản trị chung cư theo Luật Nhà ở 2023 và Quy chế
Muốn trả lời đúng câu hỏi “ai đủ tiêu chuẩn”, cần tách ba nhóm: điều kiện văn bản bắt buộc, điều được khuyến khích, và những điều văn bản không đặt ra nhưng thường bị hiểu nhầm là bắt buộc.
Nhóm 1: Điều kiện bắt buộc về tư cách
Thành viên Ban quản trị phải thuộc một trong các nhóm người mà khoản 2 Điều 146 Luật Nhà ở liệt kê cho nhà chung cư có nhiều chủ sở hữu: đại diện các chủ sở hữu; người sử dụng nhà chung cư nếu chủ sở hữu không tham dự; đại diện chủ đầu tư dự án còn sở hữu diện tích trong nhà chung cư, trừ khi chủ đầu tư không cử đại diện. Khoản 1 Điều 20 Quy chế nhắc lại đúng nhóm này. Với nhà chung cư có một chủ sở hữu, thành viên là đại diện chủ sở hữu và người đang sử dụng nhà chung cư.
Quy chế còn đặt một chi tiết về nơi ở. Điểm a khoản 2 Điều 21 Quy chế mô tả thành phần Ban quản trị tòa nhà gồm Trưởng ban, Phó ban “và các thành viên khác đang sinh sống trong nhà chung cư đó”. Điểm b khoản 1 Điều 26 Quy chế coi việc thành viên “không còn trực tiếp cư trú tại nhà chung cư đó” là căn cứ miễn nhiệm. Theo cách hiểu của chúng tôi, hai quy định này cho thấy thành viên do cư dân bầu cần đang trực tiếp ở tại tòa nhà. Riêng đại diện chủ đầu tư được cử, không qua bầu, nên không thuộc trường hợp này.
Nhóm 2: Điều kiện ngôn ngữ với người nước ngoài
Khoản 3 Điều 20 Quy chế quy định:
Trường hợp thành viên Ban quản trị là người nước ngoài thì phải là người sử dụng được tiếng Việt trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ của Ban quản trị.
Văn bản không đặt chứng chỉ ngoại ngữ; Hội nghị đánh giá khi bầu, vì thành viên phải đọc, ký biên bản, hợp đồng và theo học khóa đào tạo bằng tiếng Việt.
Nhóm 3: Điều được khuyến khích, không phải điều kiện
Khoản 4 Điều 146 Luật Nhà ở viết:
Khuyến khích người có kinh nghiệm, kiến thức về xây dựng, kiến trúc, tài chính, pháp luật, phòng cháy, chữa cháy tham gia Ban quản trị nhà chung cư.
Khoản 3 Điều 20 Quy chế lặp lại ý này. Chữ “khuyến khích” nghĩa là Hội nghị nên ưu tiên, nhưng không được loại ứng viên chỉ vì thiếu bằng cấp chuyên ngành.
Bảng tra nhanh
Nghĩa vụ đào tạo trong 03 tháng (khoản 2 Điều 20 Quy chế) không phải điều kiện để được bầu, mà là việc phải làm sau khi có quyết định công nhận.
| Nội dung | Có bắt buộc không | Căn cứ |
|---|---|---|
| Là chủ sở hữu, người sử dụng (khi chủ sở hữu không tham dự) hoặc đại diện chủ đầu tư còn sở hữu diện tích | Bắt buộc | Khoản 2 Điều 146 Luật Nhà ở; khoản 1 Điều 20 Quy chế |
| Đang sinh sống, trực tiếp cư trú tại tòa nhà (thành viên do bầu) | Có hệ quả: không còn cư trú là căn cứ miễn nhiệm | Điểm a khoản 2 Điều 21; điểm b khoản 1 Điều 26 Quy chế |
| Người nước ngoài sử dụng được tiếng Việt | Bắt buộc | Khoản 3 Điều 20 Quy chế |
| Kinh nghiệm, kiến thức xây dựng, kiến trúc, tài chính, pháp luật, PCCC | Khuyến khích | Khoản 4 Điều 146 Luật Nhà ở; khoản 3 Điều 20 Quy chế |
| Bằng đại học, độ tuổi, nghề nghiệp | Văn bản không quy định | — |
| Giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo quản lý vận hành nhà chung cư | Bắt buộc trong 03 tháng kể từ ngày được công nhận | Khoản 2 Điều 20 Quy chế; khoản 1 Điều 61 Nghị định 339 |
Nếu Hội nghị muốn bổ sung tiêu chuẩn thành viên ban quản trị chung cư cho tòa nhà mình (ví dụ không nợ phí dịch vụ, dành đủ thời gian họp), có thể ghi vào quy chế bầu Ban quản trị mà Hội nghị lần đầu thông qua (điểm b khoản 4 Điều 15 Quy chế). Tiêu chí thêm không được trái Luật Nhà ở và Quy chế.
Khi nào phải thành lập Ban quản trị và ai được tham gia
Nhà chung cư bắt buộc có Ban quản trị
Khoản 2 Điều 146 Luật Nhà ở: nhà chung cư có nhiều chủ sở hữu và có từ 20 căn hộ trở lên phải thành lập Ban quản trị. Ban quản trị này có con dấu, tài khoản để hoạt động (khoản 3 Điều 146 Luật; khoản 1 Điều 19 Quy chế).
Nhà chung cư được tự quyết
Nhà chung cư có một chủ sở hữu, hoặc có nhiều chủ sở hữu nhưng dưới 20 căn hộ, thì chủ sở hữu, người sử dụng thống nhất quyết định thành lập hay không thành lập Ban quản trị (khoản 1 Điều 146 Luật; khoản 2 Điều 19 Quy chế). Ban quản trị nhà chung cư một chủ sở hữu hoạt động theo mô hình tự quản (khoản 3 Điều 146 Luật).
Đại diện chủ đầu tư
Nếu chủ đầu tư còn sở hữu diện tích, đại diện do chủ đầu tư cử có thể được Hội nghị bầu làm Trưởng ban; nếu không được bầu làm Trưởng ban thì được cử làm Phó ban mà không phải bầu (đoạn 2 điểm a khoản 2 Điều 21 Quy chế). Nếu chủ đầu tư không cử đại diện, Hội nghị bầu một chủ sở hữu làm Phó ban thay thế.

Số lượng thành viên Ban quản trị và cơ cấu Trưởng ban, Phó ban
Số lượng thành viên do Hội nghị nhà chung cư quyết định, nhưng không được thấp hơn mức tối thiểu tại khoản 1 Điều 21 Quy chế.
| Loại nhà chung cư | Số lượng tối thiểu | Cơ cấu |
|---|---|---|
| Tòa nhà chỉ có một khối nhà (block) độc lập | 03 thành viên | 01 Trưởng ban, 01 hoặc 02 Phó ban, các thành viên khác (điểm a khoản 2 Điều 21) |
| Tòa nhà có nhiều khối nhà (block) | Mỗi khối tối thiểu 01 thành viên | Như trên |
| Cụm nhà chung cư | 06 thành viên | 01 Trưởng ban; mỗi tòa cử 01 hoặc 02 đại diện làm Phó ban; các thành viên khác do Hội nghị cụm quyết định (điểm b khoản 2 Điều 21) |
| Nhà chung cư có một chủ sở hữu | Do Hội nghị quyết định | 01 Trưởng ban, 01 hoặc 02 Phó ban, các thành viên khác (khoản 3 Điều 21) |
Khi chọn số lượng, nên tính cả cách biểu quyết: nếu tỷ lệ tán thành đạt 50% số thành viên thì kết quả theo bên có Trưởng ban hoặc Phó ban chủ trì (khoản 1 Điều 25 Quy chế); quyết định chi kinh phí bảo trì của Ban quản trị tòa nhà cần 75% tổng số thành viên đồng ý (điểm a khoản 3 Điều 25). Số thành viên lẻ (03, 05, 07) giúp hạn chế hòa phiếu.

Bầu và công nhận Ban quản trị: các bước chính
Chi tiết điều kiện tổ chức và tỷ lệ tham dự các loại hội nghị có trong bài Hội nghị nhà chung cư và những nội dung ban quản trị cần nắm. Phần này chỉ nêu các mốc gắn với việc bầu thành viên.
Bước 1: Hội nghị nhà chung cư lần đầu
Hội nghị của tòa nhà chung cư phải được tổ chức trong 12 tháng kể từ ngày nhà được bàn giao đưa vào sử dụng và có tối thiểu 50% số căn hộ đã bàn giao cho người mua, thuê mua (điểm a khoản 1 Điều 15 Quy chế). Hội nghị tòa nhà phải có tối thiểu 50% đại diện chủ sở hữu căn hộ đã nhận bàn giao tham dự (điểm a khoản 2 Điều 15).
Chủ đầu tư chuẩn bị nội dung, trong đó có dự thảo quy chế bầu Ban quản trị, đề xuất số lượng, danh sách, cơ cấu thành viên và dự kiến kế hoạch bồi dưỡng kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ quản lý vận hành cho các thành viên (điểm d khoản 3 Điều 15). Hội nghị lần đầu quyết định quy chế bầu, tên gọi, số lượng, danh sách thành viên, Trưởng ban, Phó ban và kế hoạch bồi dưỡng đó (điểm b, điểm c khoản 4 Điều 15).
Khi bầu, quyền biểu quyết tính theo diện tích sở hữu riêng, 1 m² tương đương 01 phiếu, và quyết định thông qua theo đa số phiếu của người tham dự (khoản 3 Điều 18 Quy chế).
Bước 2: Nộp hồ sơ công nhận
Hồ sơ công nhận Ban quản trị bầu tại Hội nghị lần đầu gồm văn bản đề nghị của chủ đầu tư, biên bản họp Hội nghị về việc bầu, danh sách thành viên có chức danh, quy chế hoạt động đã được thông qua (khoản 1 Điều 22 Quy chế). Bầu lại, bầu thay thế thì Ban quản trị được bầu đề nghị, kèm bản gốc quyết định công nhận trước đó (khoản 2 Điều 22).
Trong 10 ngày kể từ ngày có biên bản bầu, Ban quản trị nộp 01 bộ hồ sơ trực tiếp, qua bưu chính hoặc trực tuyến tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có nhà chung cư (khoản 1 Điều 23 Quy chế).
Bước 3: Quyết định công nhận, con dấu, tài khoản
Trong 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, Ủy ban nhân dân cấp xã kiểm tra và ban hành quyết định công nhận (khoản 2 Điều 23). Sau đó Ban quản trị nhà chung cư có nhiều chủ sở hữu lập tài khoản, đăng ký con dấu và được hoạt động kể từ khi có con dấu, tài khoản theo quy định (khoản 4, khoản 5 Điều 23).
Ngày ký quyết định công nhận là mốc quan trọng với từng thành viên: nhiệm kỳ 03 năm và thời hạn 03 tháng đi học cùng tính từ mốc này.
Nhiệm kỳ, thù lao và bàn giao khi hết nhiệm kỳ
Nhiệm kỳ 03 năm
Ban quản trị có nhiệm kỳ 03 năm, kể từ ngày có quyết định công nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã, và được bầu lại tại Hội nghị nhà chung cư thường niên của năm cuối nhiệm kỳ, trừ trường hợp phải họp Hội nghị bất thường để bầu thay thế do bị miễn nhiệm, bãi nhiệm (khoản 3 Điều 19 Quy chế).
Thù lao
Thành viên Ban quản trị được hưởng thù lao trách nhiệm theo quyết định của Hội nghị (điểm d khoản 1 Điều 147 Luật); Hội nghị có thể tham khảo mức lương tối thiểu vùng, trừ trường hợp thành viên từ chối nhận (khoản 9 Điều 19 Quy chế). Nếu nhà có đơn vị quản lý vận hành, cư dân đóng thù lao qua đơn vị này để chi trả cho thành viên.
Bàn giao cho Ban quản trị mới
Ban quản trị hết nhiệm kỳ phải bàn giao hồ sơ nhà chung cư, hồ sơ thu, chi, tài khoản, con dấu cho Ban quản trị mới trong tối đa 15 ngày kể từ ngày Ban quản trị mới được công nhận và có văn bản đề nghị bàn giao (khoản 8 Điều 19 Quy chế). Danh mục hồ sơ cần nhận, anh/chị tham khảo bài hệ thống hồ sơ cần nắm trong quản lý vận hành chung cư.

Nghĩa vụ đào tạo trong 03 tháng của thành viên Ban quản trị
Mỗi thành viên Ban quản trị phải có giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo quản lý vận hành nhà chung cư trong thời hạn không quá 03 tháng kể từ ngày Ban quản trị được Ủy ban nhân dân cấp xã công nhận. Khoản 2 Điều 20 Quy chế quy định nguyên văn:
Sau khi được cơ quan có thẩm quyền công nhận Ban quản trị theo quy định tại Điều 23 của Quy chế này thì trong thời hạn không quá 03 tháng, kể từ ngày được công nhận, các thành viên Ban quản trị phải tham gia khóa đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ quản lý vận hành nhà chung cư và được cấp Giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ quản lý vận hành nhà chung cư theo quy định của pháp luật về nhà ở.
Ba điểm cần đọc kỹ
- Áp dụng cho “các thành viên”, không chỉ Trưởng ban. Phó ban do chủ đầu tư cử cũng là thành viên Ban quản trị.
- Mốc tính là ngày được công nhận, không phải ngày bầu. Ví dụ, quyết định công nhận ký ngày 15/4/2026 thì nên hoàn tất khóa học và có giấy chứng nhận trước 15/7/2026.
- Kết quả phải có là giấy chứng nhận hoàn thành khóa, không chỉ là “đã dự một buổi tập huấn”. Vì vậy Hội nghị lần đầu phải thông qua kế hoạch bồi dưỡng cho các thành viên (điểm c khoản 4 Điều 15 Quy chế).
Thành viên Ban quản trị học những gì
Điều 17 Thông tư 05/2024/TT-BXD quy định đề cương đào tạo, bồi dưỡng kiến thức cho các thành viên Ban quản trị gồm 5 nhóm nội dung:
- Kiến thức pháp luật liên quan đến quản lý vận hành, sử dụng nhà chung cư theo Điều 13 Thông tư (pháp luật nhà ở, xây dựng, phòng cháy, chữa cháy, dân sự, đất đai, kinh doanh bất động sản liên quan đến nhà chung cư).
- Hợp đồng dịch vụ quản lý vận hành, hợp đồng bảo trì; phân loại tranh chấp và thẩm quyền giải quyết.
- Tiếp nhận hồ sơ nhà chung cư, xác định bản vẽ nhà chung cư.
- Quản lý, thu, sử dụng kinh phí bảo trì và kinh phí của Ban quản trị; lựa chọn đơn vị bảo trì, đơn vị quản lý vận hành; phối hợp với chủ đầu tư, đơn vị vận hành, chính quyền địa phương.
- Các vấn đề khác theo nhu cầu của học viên.
Tham khảo cách khóa học được tổ chức theo từng nhóm học viên tại bài nội dung khóa học quản lý vận hành nhà chung cư.
Không có giấy chứng nhận thì bị xử lý thế nào
Khoản 1 Điều 61 Nghị định 339/2026/NĐ-CP quy định:
Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với thành viên Ban quản trị không có giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ quản lý vận hành nhà chung cư theo quy định.
Điểm b khoản 4 Điều 5 Nghị định 339 liệt kê khoản 1 Điều 61 trong nhóm có mức phạt áp dụng đối với cá nhân. Nghĩa là mức 5–10 triệu đồng áp dụng trực tiếp cho từng thành viên, không chia đôi như các hành vi tính theo mức tổ chức. Ngoài ra, thành viên bị xử phạt vi phạm hành chính do vi phạm quy định về quản lý, sử dụng nhà chung cư còn có thể bị bãi nhiệm (điểm đ khoản 2 Điều 26 Quy chế). Toàn bộ khung phạt với Ban quản trị, chủ đầu tư, đơn vị vận hành có ở bài mức phạt vi phạm quản lý vận hành nhà chung cư theo Nghị định 339/2026.
Nếu Ban quản trị tòa nhà vừa được công nhận và các thành viên đang khó sắp lịch học chung trước khi hết hạn 03 tháng, anh/chị có thể liên hệ Viện Nghiên Cứu Đào Tạo Bồi Dưỡng Cán Bộ, Hotline 0904 889 859 (Ms. Hoa), để được tư vấn khóa học online hoặc lớp bồi dưỡng tổ chức riêng cho Ban quản trị.
Miễn nhiệm, bãi nhiệm và bầu bổ sung thành viên Ban quản trị
Việc đề cử, bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm thành viên thuộc quyền của Hội nghị nhà chung cư (điểm a khoản 3 Điều 145 Luật). Ban quản trị không được tự miễn nhiệm, bãi nhiệm hoặc bổ sung thành viên (điểm g khoản 1 Điều 148 Luật).
Bốn trường hợp miễn nhiệm
Khoản 1 Điều 26 Quy chế: (a) thành viên thôi tham gia hoặc xin miễn nhiệm; (b) không còn trực tiếp cư trú tại nhà chung cư; (c) Trưởng ban của tòa nhà tách khỏi cụm theo điểm b khoản 2 Điều 27; (d) thành viên của tòa nhà nhập vào cụm theo khoản 3 Điều 27.
Sáu trường hợp bãi nhiệm
Khoản 2 Điều 26 Quy chế: (a) Ban quản trị không báo cáo kết quả hoạt động cho Hội nghị; (b) Ban quản trị không hoạt động sau khi được bầu; (c) thành viên không làm nhiệm vụ hoặc vắng mặt kéo dài; (d) thành viên vi phạm quy chế hoạt động, quy chế thu, chi tài chính; (đ) thành viên bị xử phạt vi phạm hành chính về quản lý, sử dụng nhà chung cư hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự; (e) có đơn đề nghị bãi nhiệm với chữ ký của tối thiểu 50% đại diện chủ sở hữu căn hộ đã nhận bàn giao. Điểm c ghi:
Thành viên Ban quản trị không thực hiện các nhiệm vụ được giao trong quy chế hoạt động của nhà chung cư hoặc không tham gia các hoạt động của Ban quản trị trong 03 tháng liên tiếp hoặc không tham dự tối thiểu 30% tổng số các cuộc họp của Ban quản trị trong 01 năm;
Thiếu thành viên thì Ban quản trị có còn hoạt động không
Khoản 4 Điều 19 Quy chế:
- Ban quản trị tòa nhà thiếu 01 thành viên: vẫn hoạt động cho đến khi bầu được và công nhận thành viên mới; thiếu từ 02 thành viên trở lên: các thành viên còn lại phải tổ chức Hội nghị để bầu bổ sung (điểm a).
- Ban quản trị cụm thiếu 02 thành viên: vẫn hoạt động; thiếu từ 03 thành viên trở lên: phải họp Hội nghị bầu bổ sung (điểm b).
- Thiếu Trưởng ban: Phó ban làm nhiệm vụ Trưởng ban; có 02 Phó ban thì thống nhất cử 01 người (điểm c).
Cách bầu bổ sung
| Vị trí cần thay | Cách bầu | Căn cứ |
|---|---|---|
| Trưởng ban, Phó ban hoặc toàn bộ Ban quản trị | Hội nghị bất thường hoặc kết hợp Hội nghị thường niên; cần tối thiểu 50% đại diện chủ sở hữu căn hộ đã nhận bàn giao tham dự | Điểm a khoản 3 Điều 26; điểm a, b khoản 1 và điểm a khoản 2 Điều 16; khoản 2 Điều 17 Quy chế |
| Phó ban là đại diện chủ đầu tư | Chủ đầu tư cử người khác, không phải họp Hội nghị | Điểm a khoản 3 Điều 26 Quy chế |
| Thành viên thường | Ban quản trị đề xuất người thay thế, lấy ý kiến bằng văn bản; được tối thiểu 50% đại diện chủ sở hữu căn hộ đã nhận bàn giao (hoặc tỷ lệ thấp hơn Hội nghị đã thống nhất) đồng ý thì được công nhận; không đủ thì họp Hội nghị bất thường. Việc lấy ý kiến phải lập biên bản | Điểm b khoản 3 Điều 26 Quy chế |
Thời gian tổ chức bầu thay thế khi bị miễn nhiệm, bãi nhiệm tối đa không quá 60 ngày kể từ ngày xuất hiện trường hợp miễn nhiệm, bãi nhiệm (khoản 4 Điều 16 Quy chế). Sau khi bầu, hồ sơ công nhận thành viên thay thế nộp theo khoản 2 Điều 22 và Điều 23; Ủy ban nhân dân cấp xã ban hành quyết định công nhận mới thay thế quyết định cũ (khoản 6 Điều 23).
Trách nhiệm cá nhân của thành viên Ban quản trị
Quyết định của Ban quản trị, hoặc của một thành viên, vượt quá quyền và trách nhiệm theo Luật Nhà ở và quy chế hoạt động thì không có giá trị pháp lý; người vi phạm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự, gây thiệt hại thì phải bồi thường (khoản 3, khoản 4 Điều 148 Luật; khoản 5 Điều 19 Quy chế). Ở cấp tập thể, Ban quản trị bị phạt 10–20 triệu đồng nếu không bàn giao hồ sơ cho Ban quản trị mới, không nhận bàn giao hồ sơ, quỹ bảo trì hoặc không ký hợp đồng với đơn vị đã được Hội nghị lựa chọn (khoản 2 Điều 61 Nghị định 339); 50–60 triệu đồng nếu quản lý, sử dụng kinh phí bảo trì không đúng quy định hoặc tự quyết giá dịch vụ không qua Hội nghị (khoản 3 Điều 61).
Quy trình quản lý quỹ bảo trì an toàn được hướng dẫn tại bài quản lý quỹ bảo trì nhà chung cư minh bạch và đúng quy trình; cách phân luồng việc với cư dân và đơn vị vận hành xem bài quy trình phối hợp giữa ban quản trị, cư dân và đơn vị vận hành.
Ví dụ áp dụng tiêu chuẩn thành viên ban quản trị chung cư
Các ví dụ dưới đây dùng số liệu giả định, không gắn với tòa nhà hay Ban quản trị cụ thể nào.
Ví dụ 1: Ứng viên không có bằng cấp chuyên môn
Tòa nhà 320 căn hộ chuẩn bị Hội nghị lần đầu. Một nhóm cư dân phản đối ứng viên là giáo viên tiểu học, cho rằng thành viên Ban quản trị “phải có bằng xây dựng hoặc tài chính”.
Cách xử lý: Khoản 4 Điều 146 Luật Nhà ở và khoản 3 Điều 20 Quy chế chỉ “khuyến khích” người có kiến thức xây dựng, kiến trúc, tài chính, pháp luật, PCCC; không có quy định loại ứng viên vì thiếu bằng cấp. Ứng viên là chủ sở hữu đang ở tại tòa nhà thì đủ tư cách (khoản 2 Điều 146 Luật). Mọi thành viên trúng cử, kể cả người có bằng xây dựng, đều phải học và có giấy chứng nhận trong 03 tháng (khoản 2 Điều 20 Quy chế).
Ví dụ 2: Người thuê nhà muốn ứng cử
Chủ sở hữu căn hộ 12A đang làm việc ở nước ngoài. Người thuê căn hộ đã ở 2 năm, muốn ứng cử vào Ban quản trị.
Cách xử lý: Người sử dụng thuộc thành phần Ban quản trị khi chủ sở hữu không tham dự (khoản 2 Điều 146 Luật). Người thuê cần văn bản ủy quyền có chữ ký của chủ sở hữu, nêu rõ họ tên, địa chỉ căn hộ và nội dung ủy quyền liên quan đến Hội nghị (khoản 2 Điều 14 Quy chế). Theo cách hiểu của chúng tôi, văn bản nên ghi cả quyền ứng cử, tham gia Ban quản trị để Ủy ban nhân dân cấp xã không vướng khi xét hồ sơ công nhận. Nếu chủ sở hữu về nước và trực tiếp tham dự, người thuê không còn đại diện cho căn hộ đó.
Ví dụ 3: Tính hạn 03 tháng cho Ban quản trị mới
Hội nghị lần đầu bầu Ban quản trị 05 người ngày 20/3/2026. Hồ sơ nộp ngày 28/3/2026. Ủy ban nhân dân cấp xã ký quyết định công nhận ngày 15/4/2026. Đến tháng 8/2026, đoàn kiểm tra phát hiện 02 thành viên chưa có giấy chứng nhận.
Cách xử lý: Thời hạn nộp hồ sơ 10 ngày kể từ biên bản bầu (khoản 1 Điều 23 Quy chế): ngày 28/3 là trong hạn. Hạn đi học tính từ ngày công nhận 15/4/2026 chứ không từ ngày bầu (khoản 2 Điều 20), nên các thành viên phải có giấy chứng nhận trước 15/7/2026. Hai thành viên chưa có giấy chứng nhận có thể bị phạt 5–10 triệu đồng mỗi người (khoản 1 Điều 61 Nghị định 339, mức cá nhân theo điểm b khoản 4 Điều 5). Sau khi bị xử phạt, họ còn có thể bị đề nghị bãi nhiệm theo điểm đ khoản 2 Điều 26 Quy chế. Cách phòng tránh: ngay sau ngày công nhận, Trưởng ban lập danh sách học, đăng ký lớp chung trong tháng đầu.
Ví dụ 4: Thành viên chuyển đi nơi khác
Ban quản trị tòa nhà 03 thành viên. Một thành viên bán căn hộ và chuyển đi.
Cách xử lý: Không còn trực tiếp cư trú là căn cứ miễn nhiệm (điểm b khoản 1 Điều 26 Quy chế). Tòa nhà thiếu 01 thành viên nên Ban quản trị vẫn tiếp tục hoạt động (điểm a khoản 4 Điều 19). Nếu người đi là thành viên thường, Ban quản trị đề xuất người thay thế và lấy ý kiến bằng văn bản; được tối thiểu 50% đại diện chủ sở hữu căn hộ đã nhận bàn giao đồng ý thì người đó được công nhận (điểm b khoản 3 Điều 26). Theo cách hiểu của chúng tôi, thành viên mới cũng phải có giấy chứng nhận trong 03 tháng kể từ ngày quyết định công nhận mới (khoản 2 Điều 20; khoản 6 Điều 23). Nếu người đi là Trưởng ban, Phó ban làm nhiệm vụ Trưởng ban (điểm c khoản 4 Điều 19) và phải tổ chức Hội nghị để bầu Trưởng ban mới (điểm a khoản 3 Điều 26).
Ví dụ 5: Thành viên vắng họp thường xuyên
Ban quản trị họp định kỳ 12 cuộc trong năm 2026. Một thành viên chỉ dự 03 cuộc. Các thành viên còn lại họp và “ra quyết định bãi nhiệm” người này.
Cách xử lý: Dự 03/12 cuộc tương đương 25%, thấp hơn mức tối thiểu 30% nên thuộc căn cứ bãi nhiệm tại điểm c khoản 2 Điều 26 Quy chế. Tuy vậy, Ban quản trị không được tự bãi nhiệm thành viên (điểm g khoản 1 Điều 148 Luật); quyền này thuộc Hội nghị nhà chung cư (điểm a khoản 3 Điều 145 Luật). Ban quản trị cần ghi nhận sự vắng mặt trong biên bản họp, đưa nội dung ra Hội nghị (bất thường hoặc kết hợp thường niên) và tổ chức bầu thay thế trong 60 ngày (khoản 4 Điều 16 Quy chế).
Ví dụ 6: Chủ đầu tư xin thôi cử Phó ban
Ban quản trị tòa nhà gồm 01 Trưởng ban, 01 Phó ban là đại diện chủ đầu tư, 03 thành viên. Sau 1 năm, chủ đầu tư có văn bản xin thôi tham gia làm Phó ban.
Cách xử lý: Ban quản trị không còn Phó ban khác nên phải tổ chức Hội nghị theo Điều 16 hoặc Điều 17 Quy chế để bầu một chủ sở hữu làm Phó ban; chủ đầu tư vẫn chịu trách nhiệm về nội dung kỹ thuật trong bảo hành, bảo trì theo pháp luật về nhà ở (đoạn 2 điểm a khoản 3 Điều 26 Quy chế). Nếu chỉ là thay người đại diện, chủ đầu tư cử người khác mà không phải họp Hội nghị (đoạn 1 điểm a khoản 3 Điều 26).
Nếu Ban quản trị đang lúng túng khi bầu bổ sung, thiếu thành viên hoặc phải sắp xếp lại việc trong nhiệm kỳ, anh/chị có thể liên hệ Viện Nghiên Cứu Đào Tạo Bồi Dưỡng Cán Bộ, Hotline 0904 889 859 (Ms. Hoa), để được tư vấn nội dung bồi dưỡng nghiệp vụ phù hợp cho các thành viên.

Checklist cho người ứng cử và Ban quản trị mới được công nhận
- Trước khi ứng cử: xác định tư cách (chủ sở hữu, người sử dụng có ủy quyền, đại diện chủ đầu tư); đang cư trú tại tòa nhà; người nước ngoài sử dụng được tiếng Việt; đọc dự thảo quy chế bầu, quy chế hoạt động để biết mình phải ký văn bản nào (điểm c khoản 2 Điều 24 Quy chế); tự đánh giá thời gian tham gia.
- Trong 30 ngày đầu sau công nhận: ghi ngày ký quyết định, tính hạn 03 tháng cho từng người; lập tài khoản, đăng ký con dấu (khoản 4 Điều 23 Quy chế); đăng ký lớp theo kế hoạch bồi dưỡng Hội nghị đã thông qua; đề nghị chủ đầu tư bàn giao hồ sơ và kinh phí bảo trì (điểm a, điểm e khoản 1 Điều 147 Luật).
- Trước khi hết 03 tháng: mỗi thành viên có giấy chứng nhận, lưu bản sao trong hồ sơ Ban quản trị; thành viên bầu thay thế tính hạn riêng.
Những sai lầm thường gặp khi áp dụng tiêu chuẩn thành viên ban quản trị chung cư
- Đặt “tiêu chuẩn bằng cấp” để loại ứng viên. Luật chỉ khuyến khích; tiêu chí thêm phải nằm trong quy chế bầu được Hội nghị thông qua.
- Tính hạn đi học từ ngày bầu. Hạn là 03 tháng kể từ ngày được công nhận.
- Chỉ Trưởng ban đi học. Nghĩa vụ áp dụng cho các thành viên; mức phạt tính theo từng cá nhân.
- Ban quản trị tự bãi nhiệm, tự kết nạp thành viên. Trái điểm g khoản 1 Điều 148 Luật.
- Nhầm giấy chứng nhận đào tạo với thông báo đủ điều kiện quản lý vận hành. Giấy chứng nhận gắn với cá nhân học viên; thông báo đủ điều kiện gắn với đơn vị quản lý vận hành (khoản 2 Điều 150 Luật Nhà ở).
Đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ cho thành viên Ban quản trị
Viện Nghiên Cứu Đào Tạo Bồi Dưỡng Cán Bộ tổ chức Khóa học Quản lý vận hành nhà chung cư dưới dạng khóa bồi dưỡng kiến thức cho thành viên Ban quản trị, chủ đầu tư và nhân sự đơn vị vận hành: pháp luật nhà ở, hồ sơ nhà chung cư, kinh phí bảo trì, hợp đồng dịch vụ, phối hợp giữa các bên. Học phí theo dữ liệu lớp đang mở là 2.100.000 đồng (đã gồm VAT), học online; nội dung chi tiết điều chỉnh theo từng lớp. Ngày khai giảng xem tại trang lịch khai giảng. Ban quản trị muốn học chung cùng đơn vị vận hành có thể đặt lớp riêng qua trang đào tạo tại đơn vị hoặc xem bài đào tạo quản lý vận hành chung cư tại đơn vị.
Nếu tòa nhà sắp tổ chức Hội nghị lần đầu và cần đưa kế hoạch bồi dưỡng thành viên Ban quản trị vào nội dung trình Hội nghị, anh/chị có thể liên hệ Viện Nghiên Cứu Đào Tạo Bồi Dưỡng Cán Bộ, Hotline 0904 889 859 (Ms. Hoa), để được tư vấn chương trình và hình thức học.
Sau khi hoàn thành khóa học, học viên được cấp chứng nhận hoàn thành khóa học theo tên khóa học đã tham gia. Chứng nhận hoàn thành khóa học không phải chứng chỉ hành nghề và không phải thông báo đủ điều kiện quản lý vận hành nhà chung cư; thông báo đủ điều kiện của đơn vị quản lý vận hành do cơ quan có thẩm quyền ban hành theo quy định hiện hành.
VIỆN NGHIÊN CỨU ĐÀO TẠO BỒI DƯỠNG CÁN BỘ
- Hotline / Zalo: 0904 889 859 (Ms. Hoa)
- Email: daotao@viendaotaocanbo.edu.vn
- Địa chỉ: DVTM T3-27A, Tòa A1, Chung cư Phương Đông Green Park, số 1 Trần Thủ Độ, Phường Yên Sở, Thành phố Hà Nội
- Website: https://viendaotaocanbo.edu.vn
Để lại thông tin, Viện sẽ liên hệ tư vấn khóa học hoặc lớp bồi dưỡng riêng cho Ban quản trị và đơn vị vận hành của tòa nhà.
Văn bản sử dụng trong bài
- Luật Nhà ở số 27/2023/QH15 (Văn bản hợp nhất số 79/VBHN-VPQH ngày 26/3/2026) — Điều 145 (điểm a khoản 3, khoản 5), 146, 147 (điểm a, d, e khoản 1), 148 (điểm g khoản 1, khoản 3, 4), 150 (khoản 2).
- Quy chế quản lý, sử dụng nhà chung cư ban hành kèm theo Thông tư 05/2024/TT-BXD (Văn bản hợp nhất số 17/VBHN-BXD ngày 24/3/2026) — Điều 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26.
- Thông tư 05/2024/TT-BXD — Điều 13, 17.
- Nghị định 339/2026/NĐ-CP — khoản 4 Điều 5, Điều 61.
Nội dung được biên soạn bởi Ban Đào tạo – Viện Nghiên Cứu Đào Tạo Bồi Dưỡng Cán Bộ trên cơ sở đối chiếu các văn bản nêu trên tại thời điểm 26/10/2026. Thông tin hình thức, học phí theo dữ liệu lớp đang mở đăng ký; ngày khai giảng cụ thể xem tại trang lịch khai giảng. Các ví dụ dùng số liệu giả định. Bài viết mang tính tham khảo; với trường hợp cụ thể, anh/chị căn cứ văn bản hiện hành, quy chế của tòa nhà và hướng dẫn của Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có nhà chung cư. Nghiêm cấm sao chép nội dung khi chưa được phép.

