Khi đọc E-HSMT để chuẩn bị E-HSDT, nhà thầu có thể gặp yêu cầu chưa rõ, mâu thuẫn giữa các phần, hoặc khó áp dụng. Thay vì tự suy đoán rồi làm sai, cơ chế đúng là gửi yêu cầu làm rõ E-HSMT trên Hệ thống — nhưng phải làm đúng thời hạn và đúng cách để có căn cứ xử lý. Bài viết này hướng dẫn theo Điều 28 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP.
Điều quan trọng nhất về thời hạn: theo điểm c khoản 2 Điều 28, tổ chức, cá nhân gửi văn bản đề nghị làm rõ hồ sơ mời thầu trên Hệ thống trong thời hạn tối thiểu 03 ngày làm việc (đối với đấu thầu trong nước), 05 ngày làm việc (đối với đấu thầu quốc tế) trước ngày có thời điểm đóng thầu. Chủ đầu tư đăng tải văn bản làm rõ trên Hệ thống trong thời gian tối thiểu 02 ngày làm việc trước thời điểm đóng thầu. Gửi muộn hơn mốc này có thể không kịp được xử lý.
Phân biệt năm tình huống dễ nhầm
“Làm rõ” là từ được dùng cho nhiều việc khác nhau; nhầm loại dẫn tới làm sai quy trình:
- Làm rõ E-HSMT trước đóng thầu: nhà thầu đề nghị chủ đầu tư giải thích nội dung E-HSMT — nội dung của bài này.
- Làm rõ E-HSDT sau đóng thầu: chủ đầu tư yêu cầu nhà thầu giải thích, bổ sung hồ sơ dự thầu của mình — xem bài xử lý yêu cầu làm rõ E-HSDT sau thời điểm đóng thầu.
- Đề nghị sửa đổi E-HSMT: khi nội dung E-HSMT có vấn đề cần sửa (không chỉ giải thích); việc sửa đổi E-HSMT do chủ đầu tư thực hiện theo điểm b khoản 2 Điều 28.
- Kiến nghị trong đấu thầu: khi có căn cứ cho rằng quyền lợi bị ảnh hưởng do vi phạm quy định — là cơ chế pháp lý khác, mạnh hơn làm rõ.
- Phản ánh lỗi kỹ thuật: khi vướng mắc là lỗi của Hệ thống, không phải nội dung E-HSMT.
Xác định đúng mình đang cần “giải thích nội dung” (làm rõ), “sửa nội dung” (đề nghị sửa đổi), hay “phản đối vi phạm” (kiến nghị) giúp chọn đúng kênh.
Cây quyết định: bạn đang gặp tình huống nào?
Đối chiếu vướng mắc của bạn với bảng dưới để chọn đúng kênh xử lý thay vì mặc định “gửi làm rõ”:
| Tình huống | Kênh phù hợp | Ghi chú |
|---|---|---|
| Chỉ chưa hiểu cách đọc một nội dung | Tự đối chiếu lại toàn bộ E-HSMT; nếu vẫn chưa rõ thì làm rõ | Nhiều thắc mắc đã có câu trả lời ở phần khác |
| Có mâu thuẫn giữa các mục của E-HSMT | Làm rõ E-HSMT | Nêu rõ mục nào mâu thuẫn mục nào |
| Một tiêu chí chưa rõ nghĩa | Làm rõ E-HSMT | Trích nguyên câu chữ cần làm rõ |
| Thiếu biểu mẫu hoặc biểu mẫu chưa rõ | Làm rõ E-HSMT | Có thể dẫn tới chủ đầu tư sửa đổi E-HSMT |
| Thông số, khối lượng không thống nhất giữa các phần | Làm rõ; nếu cần thay đổi nội dung thì thuộc đề nghị sửa đổi E-HSMT | Việc sửa đổi do chủ đầu tư thực hiện |
| Thời hạn, mốc trong E-HSMT không phù hợp | Làm rõ hoặc đề nghị sửa đổi E-HSMT | Chủ đầu tư quyết định việc điều chỉnh, gia hạn |
| Có dấu hiệu hạn chế cạnh tranh | Làm rõ; nếu không điều chỉnh và có căn cứ vi phạm thì kiến nghị | Cân nhắc kỹ căn cứ trước khi kiến nghị |
| Vướng mắc là lỗi kỹ thuật của Hệ thống | Phản ánh lỗi kỹ thuật | Đầu mối hỗ trợ Hệ thống, khác làm rõ nội dung E-HSMT |
Khi nào nên gửi yêu cầu làm rõ E-HSMT
Nên gửi khi: một yêu cầu trong E-HSMT chưa rõ nghĩa hoặc có thể hiểu theo nhiều cách; có mâu thuẫn giữa các phần của E-HSMT (ví dụ giữa chỉ dẫn nhà thầu và bảng dữ liệu, giữa yêu cầu kỹ thuật và biểu mẫu); một yêu cầu khó hoặc không thể áp dụng với thực tế; hoặc một tiêu chí có dấu hiệu hạn chế cạnh tranh mà bạn muốn chủ đầu tư xem xét. Đọc kỹ toàn bộ E-HSMT trước khi đặt câu hỏi để tránh hỏi điều đã có câu trả lời ở phần khác.
Chuẩn bị và gửi yêu cầu làm rõ đúng cách
Kiểm tra E-HSMT trước khi đặt câu hỏi
Trước khi gửi, rà lại toàn bộ E-HSMT để chắc chắn nội dung bạn thắc mắc chưa được giải đáp ở phần khác, và để xác định chính xác vị trí (chương, mục, bảng, biểu mẫu) chứa nội dung cần làm rõ.
Mô tả câu hỏi đầy đủ
Một yêu cầu làm rõ dễ được trả lời đúng trọng tâm khi mô tả đủ các thông tin sau:
- Mã gói thầu;
- Chương và mục chứa nội dung cần làm rõ;
- Số hiệu bảng hoặc tên biểu mẫu;
- Trích nguyên nội dung chưa rõ;
- Tác động của điểm chưa rõ tới việc lập E-HSDT;
- Câu hỏi cụ thể cần chủ đầu tư trả lời;
- Không viết cảm tính, không suy diễn động cơ.
Trích dẫn chính xác
Yêu cầu làm rõ có giá trị khi chỉ rõ được đang hỏi về nội dung nào. Trích dẫn chương, mục, số hiệu bảng, tên biểu mẫu và trích nguyên câu chữ cần làm rõ. Mô tả mâu thuẫn hoặc vướng mắc một cách khách quan: “Mục X yêu cầu A, trong khi Mục Y yêu cầu B, đề nghị làm rõ áp dụng theo nội dung nào”.
Gửi trên Hệ thống đúng thời hạn
Gửi văn bản đề nghị làm rõ trên Hệ thống, bảo đảm trong thời hạn tối thiểu 03 ngày làm việc (trong nước) trước thời điểm đóng thầu. Lưu ý: theo quy định, văn bản làm rõ của chủ đầu tư không nêu tên nhà thầu đề nghị làm rõ, nên việc gửi làm rõ không làm lộ danh tính nhà thầu.
Theo dõi phản hồi và kiểm tra bản sửa đổi
Chủ đầu tư đăng tải văn bản làm rõ trên Hệ thống trong thời gian tối thiểu 02 ngày làm việc trước thời điểm đóng thầu. Trường hợp cần thiết, chủ đầu tư có thể tổ chức hội nghị tiền đấu thầu; biên bản hội nghị tiền đấu thầu được coi là văn bản làm rõ E-HSMT. Nếu việc làm rõ dẫn đến phải sửa đổi E-HSMT, chủ đầu tư thực hiện sửa đổi theo điểm b khoản 2 Điều 28 (bảo đảm thời gian tối thiểu trước đóng thầu, gia hạn nếu cần). Nhà thầu cần theo dõi để cập nhật cả văn bản làm rõ lẫn bản E-HSMT sửa đổi (nếu có).
Khung nội dung yêu cầu làm rõ (tham khảo)
Đây chỉ là khung gợi ý để câu hỏi rõ ràng, không phải mẫu công văn pháp lý bắt buộc:
- Thông tin tham chiếu: mã gói thầu, tên gói thầu, mã E-TBMT (nếu có).
- Nội dung cần làm rõ: chỉ rõ chương, mục, số hiệu bảng, tên biểu mẫu và trích nguyên câu chữ.
- Căn cứ trong E-HSMT: nêu các vị trí liên quan để đối chiếu (ví dụ mục X so với mục Y).
- Câu hỏi cụ thể: hỏi thẳng vào điều cần làm rõ, tránh diễn giải cảm tính.
- Đề nghị phản hồi: đề nghị chủ đầu tư đăng tải văn bản làm rõ trên Hệ thống trong thời hạn quy định.
Ảnh hưởng tới E-HSDT đang lập và ma trận yêu cầu
Nội dung làm rõ hoặc E-HSMT sửa đổi có thể làm thay đổi cách bạn lập E-HSDT: điều chỉnh cách hiểu yêu cầu kỹ thuật, tiêu chí năng lực, hoặc biểu mẫu. Vì vậy, sau khi nhận làm rõ/sửa đổi, cần rà lại E-HSDT đang lập cho phù hợp. Nên duy trì một “ma trận yêu cầu” — bảng liệt kê từng yêu cầu của E-HSMT và cách E-HSDT đáp ứng — và cập nhật ma trận này mỗi khi có làm rõ hoặc sửa đổi, để không bỏ sót thay đổi. Cách lập E-HSDT bám yêu cầu E-HSMT xem bài hướng dẫn lập E-HSDT trên Hệ thống.
Lưu bằng chứng và những sai sót khi gửi yêu cầu
Lưu lại nội dung yêu cầu đã gửi, thời điểm gửi và văn bản làm rõ của chủ đầu tư. Các sai sót thường gặp khi gửi yêu cầu làm rõ:
- Gửi quá muộn, không đủ thời hạn tối thiểu trước đóng thầu.
- Hỏi chung chung, không trích dẫn cụ thể nên khó được trả lời đúng trọng tâm.
- Hỏi điều đã có câu trả lời ở phần khác của E-HSMT.
- Nhầm giữa làm rõ (giải thích) và đề nghị sửa đổi (thay đổi nội dung) hoặc kiến nghị.
- Không theo dõi bản E-HSMT sửa đổi sau làm rõ, dẫn tới lập E-HSDT theo bản cũ.
Khi nào chuyển sang kiến nghị
Làm rõ là để hiểu đúng nội dung E-HSMT. Nếu sau khi làm rõ mà bạn cho rằng E-HSMT có nội dung vi phạm quy định (ví dụ hạn chế cạnh tranh) và chủ đầu tư không điều chỉnh, cơ chế mạnh hơn là kiến nghị theo pháp luật về đấu thầu. Kiến nghị có trình tự, thời hạn và cơ chế giải quyết riêng, khác với làm rõ. Cần cân nhắc kỹ căn cứ trước khi chuyển sang kiến nghị, vì đây là bước có tính pháp lý cao hơn.
Trường hợp doanh nghiệp cần hỗ trợ soạn nội dung yêu cầu làm rõ E-HSMT có căn cứ, rà soát mâu thuẫn trong E-HSMT hoặc đánh giá ảnh hưởng tới E-HSDT, có thể gửi thông tin để được tư vấn hồ sơ mời thầu và hồ sơ dự thầu. Liên hệ Hotline 0904.889.859 (Ms.Hoa). Tổng hợp các tình huống lập, nộp E-HSDT xem trung tâm xử lý sự cố và hướng dẫn đấu thầu qua mạng.
Phân biệt với kiến nghị: làm rõ E-HSMT là để hiểu nội dung; nếu cho rằng E-HSMT/quá trình/kết quả vi phạm quyền lợi thì dùng cơ chế kiến nghị — xem bài kiến nghị trong đấu thầu qua mạng.
Văn bản sử dụng trong bài
- Nghị định số 214/2025/NĐ-CP: điểm b, điểm c khoản 2 Điều 28 (sửa đổi, làm rõ hồ sơ mời thầu; thời hạn 03 ngày làm việc trong nước, 05 ngày làm việc quốc tế, 02 ngày làm việc đăng tải; hội nghị tiền đấu thầu).
- Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (sửa đổi, bổ sung theo Luật số 57/2024/QH15 và Luật số 90/2025/QH15): quy định về làm rõ và kiến nghị trong đấu thầu.
Nội dung mang tính hướng dẫn tham khảo; giao diện Hệ thống có thể thay đổi. Các thời hạn được đối chiếu Điều 28 Nghị định 214/2025/NĐ-CP. Kiểm tra nội dung: 30/7/2026.
