Khi thao tác trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, đến bước ký số và nộp E-HSDT mà trình duyệt không nhận USB token, gần như luôn là do máy chưa có công cụ trung gian giữa trình duyệt và chữ ký số. Bài này hướng dẫn cài đặt VNeGP Client Agent trên Windows theo đúng thứ tự thao tác: từ kiểm tra hệ điều hành, gỡ bản cũ, cài mới, khởi động, đến kết nối Agent với trình duyệt và kiểm tra đã chạy thật. Đây là bài cài đặt; các lỗi phát sinh sau khi cài được tách sang bài xử lý sự cố riêng để tránh trộn lẫn.
VNeGP Client Agent dùng để làm gì
VNeGP Client Agent là một ứng dụng nhỏ chạy nền trên máy tính của nhà thầu, đóng vai trò cầu nối giữa trình duyệt web và thiết bị chữ ký số (USB token). Trình duyệt hiện đại không được phép truy cập trực tiếp vào USB token vì lý do bảo mật, nên khi bạn bấm ký số trên Hệ thống, trình duyệt sẽ gọi sang Agent đang chạy ở máy; Agent mới là bên thực sự làm việc với token để tạo chữ ký. Không có Agent chạy đúng, các thao tác cần chữ ký số như phê duyệt hồ sơ, ký và nộp E-HSDT sẽ không thực hiện được.
Vì vai trò cầu nối đó, Agent là một trong những phần bắt buộc phải chuẩn bị ngay từ đầu. Nếu bạn muốn xem toàn cảnh các vướng mắc kỹ thuật thường gặp khi tham gia đấu thầu qua mạng và nơi bài này nằm trong quy trình chung, có thể xem trung tâm hỗ trợ đấu thầu qua mạng để định vị trước khi đi vào từng bước cài đặt.
Bước 1: Kiểm tra Windows đang chạy 32-bit hay 64-bit
Việc đầu tiên trước khi tải là xác định máy đang chạy phiên bản Windows nào, vì một số bản cài đặt Agent và trình điều khiển (driver) token có bản riêng cho 32-bit và 64-bit. Cài nhầm kiến trúc là một trong những nguyên nhân khiến Agent cài xong nhưng không hoạt động.
- Mở Settings (Cài đặt) bằng tổ hợp phím Windows + I.
- Vào System (Hệ thống), kéo xuống mục About (Giới thiệu / Thông tin).
- Tìm dòng System type (Loại hệ thống). Nếu ghi “64-bit operating system” thì máy chạy Windows 64-bit; nếu ghi “32-bit operating system” thì máy chạy 32-bit.
Cách khác nhanh hơn: bấm chuột phải vào biểu tượng This PC (Máy tính này) rồi chọn Properties (Thuộc tính), thông tin loại hệ thống hiển thị ngay trong cửa sổ mở ra. Ghi nhớ kết quả này để chọn đúng bản tải ở bước sau.
Bước 2: Chuẩn bị trước khi cài đặt
Cài đặt sẽ trơn tru hơn nếu chuẩn bị đủ những điều kiện sau, thay vì vừa cài vừa xử lý phát sinh:
- Đăng nhập máy bằng tài khoản có quyền quản trị (Administrator), vì trình cài đặt cần quyền ghi vào hệ thống và đăng ký dịch vụ nền.
- Đóng hết cửa sổ trình duyệt đang mở. Agent sẽ đăng ký kết nối với trình duyệt khi khởi động, nên đóng trước rồi mở lại sau khi cài sẽ sạch hơn.
- Cắm sẵn và cài trình điều khiển cho USB token chữ ký số theo hướng dẫn của nhà cung cấp token (Viettel-CA, VNPT-CA, FPT-CA, BKAV-CA…). Agent làm cầu nối, nhưng bản thân token vẫn cần driver của hãng.
- Bảo đảm máy có kết nối internet ổn định trong lúc tải và trong lúc kết nối lần đầu.
- Tạm thời để ý phần mềm diệt virus hoặc tường lửa: một số phần mềm bảo mật có thể chặn Agent mở cổng cục bộ. Nếu quá trình cài bị chặn, cho phép ứng dụng chạy.
Nếu muốn rà soát toàn bộ cấu hình máy trước khi bước vào giai đoạn nộp hồ sơ, không riêng phần Agent, hãy đối chiếu theo checklist cấu hình máy tính trước khi nộp E-HSDT để chắc chắn máy đủ điều kiện.
Bước 3: Tải Agent từ nguồn chính thức
Chỉ tải bộ cài đặt VNeGP Client Agent từ nguồn chính thức là Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, thường ở khu vực hướng dẫn, công cụ hỗ trợ hoặc tiện ích dành cho nhà thầu ngay trên Hệ thống. Không tải Agent từ các trang chia sẻ file, đường link lạ gửi qua tin nhắn hay email, vì công cụ này can thiệp trực tiếp vào việc ký số — dùng bản không rõ nguồn gốc là rủi ro bảo mật nghiêm trọng.
Tại trang tải, chọn bản phù hợp với kiến trúc Windows đã xác định ở Bước 1 (nếu trang cung cấp bản 32-bit và 64-bit riêng). Lưu file cài đặt vào một thư mục dễ tìm, ví dụ thư mục Downloads, và ghi nhớ tên file để không nhầm với các bản tải khác.
Bước 4: Gỡ phiên bản cũ hoặc bị lỗi (khi cần)
Nếu máy đã từng cài Agent (hoặc phiên bản công cụ ký số cũ) và nay muốn cài lại bản mới, hoặc bản hiện tại bị lỗi không chạy, hãy gỡ sạch trước khi cài đè. Cài chồng lên bản cũ đang lỗi thường khiến lỗi kéo dài sang bản mới.
- Mở Settings → Apps (Ứng dụng) → Installed apps / Apps & features. Trên Windows cũ hơn, vào Control Panel → Programs and Features.
- Tìm tên VNeGP Client Agent (hoặc tên công cụ ký số cũ) trong danh sách.
- Chọn Uninstall (Gỡ cài đặt) và làm theo hướng dẫn cho đến khi gỡ xong.
- Khởi động lại máy để dọn hết tiến trình nền còn sót lại trước khi cài bản mới.
Nếu bạn đang gỡ ra cài lại chính vì Agent không chịu chạy, hãy đọc trước bài xử lý khi VNeGP Client Agent không hoạt động để biết nguyên nhân, tránh cài đi cài lại nhiều lần mà không trúng lỗi.
Bước 5: Tiến hành cài đặt
- Bấm chuột phải vào file cài đặt vừa tải và chọn Run as administrator (Chạy với quyền quản trị). Nếu Windows hỏi xác nhận cho phép ứng dụng thay đổi thiết bị, chọn Yes.
- Làm theo trình hướng dẫn cài đặt (setup wizard): giữ đường dẫn cài đặt mặc định trừ khi có lý do đổi, bấm Next qua các bước.
- Chờ quá trình sao chép file và đăng ký dịch vụ chạy nền hoàn tất. Không tắt máy hay ngắt giữa chừng.
- Khi hiện thông báo hoàn tất, bấm Finish để kết thúc. Một số bản sẽ tự khởi động Agent ngay sau khi cài.
Bước 6: Khởi động Agent và kết nối với trình duyệt
Sau khi cài, Agent cần đang chạy thì trình duyệt mới gọi tới được. Thực hiện tuần tự:
- Nếu Agent chưa tự chạy, mở nó từ menu Start hoặc biểu tượng ngoài màn hình. Khi chạy, Agent thường thu nhỏ xuống khay hệ thống (system tray) ở góc phải thanh tác vụ — nhìn thấy biểu tượng ở đó nghĩa là Agent đang hoạt động nền.
- Mở lại trình duyệt và truy cập Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, đăng nhập bằng tài khoản nhà thầu.
- Lần đầu kết nối, trình duyệt có thể hỏi cho phép mở kết nối tới ứng dụng cục bộ hoặc yêu cầu tin cậy một chứng thư cục bộ do Agent tạo ra. Chấp nhận cho phép để trình duyệt bắt tay được với Agent.
- Nếu vừa cắm token sau khi đã mở trang, hãy tải lại (refresh) trang để Hệ thống nhận trạng thái mới.
Đến đây, chuỗi kết nối “trình duyệt → Agent → USB token” đã sẵn sàng cho các thao tác ký số như ký số và nộp E-HSDT.
Bước 7: Kiểm tra đã cài đặt thành công
Đừng chờ đến sát giờ đóng thầu mới biết Agent có chạy hay không. Kiểm tra ngay sau khi cài bằng các dấu hiệu sau:
- Biểu tượng Agent xuất hiện ở khay hệ thống và không báo trạng thái lỗi khi rê chuột vào.
- Cắm USB token vào máy, mở một chức năng cần ký số trên Hệ thống (ví dụ thao tác ký thử ở khu vực cho phép). Nếu Hệ thống hiện được hộp thoại chọn chứng thư số và đọc ra đúng thông tin token của bạn, nghĩa là Agent đã bắt tay thành công với trình duyệt và token.
- Không còn thông báo kiểu “không tìm thấy chương trình ký số”, “không kết nối được thiết bị” khi bấm ký.
Khi cả ba dấu hiệu trên đều đạt, việc cài đặt coi như hoàn tất và bạn có thể chuyển sang các bước nghiệp vụ tiếp theo.
Khi nào cần chuyển sang bài xử lý lỗi
Cài đặt đúng nhưng thực tế vẫn có tình huống phát sinh. Nếu gặp các dấu hiệu dưới đây, đừng cài lại vòng vo — hãy sang đúng bài xử lý sự cố tương ứng:
- Đã cài xong nhưng không thấy biểu tượng Agent, trình duyệt báo không kết nối được tới ứng dụng ký số, hoặc bấm ký không có phản hồi: xem VNeGP Client Agent không hoạt động.
- Agent chạy bình thường, token cắm vào máy nhận nhưng Hệ thống báo không nhận chữ ký số, không đọc được chứng thư hoặc báo chứng thư không hợp lệ: xem hệ thống đấu thầu không nhận chữ ký số.
Việc tách bạch giữa “Agent không chạy” và “ký số lỗi sau khi Agent đã chạy” giúp bạn khoanh vùng đúng nguyên nhân thay vì thử ngẫu nhiên.
Chủ động thao tác để không lệ thuộc phút chót
Cài Agent chỉ là một mắt xích. Người thao tác vững sẽ tự kiểm tra được cả chuỗi máy tính — trình duyệt — Agent — token — chữ ký số, và biết mỗi trục trặc thuộc khâu nào để xử lý nhanh trước thời điểm đóng thầu. Nếu doanh nghiệp muốn tự chủ toàn bộ quy trình chứ không phụ thuộc vào người hỗ trợ mỗi lần nộp thầu, việc học và thực hành có hệ thống là cách bền vững nhất. Lưu ý: chứng nhận hoàn thành khóa học chỉ xác nhận đã học, không phải chứng chỉ hành nghề hay chứng chỉ do cơ quan có thẩm quyền cấp.
Câu hỏi thường gặp
Máy tính chạy macOS có cài VNeGP Client Agent được không?
Bài hướng dẫn này áp dụng cho Windows. Nếu bạn dùng máy Mac, cách ổn định nhất là thao tác trên một máy Windows (hoặc máy ảo Windows) đã cài đúng Agent và driver token, vì phần lớn công cụ ký số và trình điều khiển token tại Việt Nam được phát hành cho Windows.
Cài Agent xong có phải cài lại mỗi lần nộp thầu không?
Không. Sau khi cài một lần, Agent chạy nền và tự bật lại khi mở máy. Bạn chỉ cần bảo đảm Agent đang chạy (có biểu tượng ở khay hệ thống) và cắm token khi ký. Chỉ cài lại khi đổi máy, gỡ nhầm hoặc khi có phiên bản mới cần cập nhật.
Cài Agent có mất phí không?
Công cụ Agent do Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia cung cấp cho nhà thầu để thao tác trên Hệ thống. Chi phí bạn cần quan tâm là chi phí thiết bị chữ ký số (USB token) mua từ nhà cung cấp và các khoản phí theo quy định về đấu thầu qua mạng, không phải phí tải công cụ.
Cần hỗ trợ cài đặt và đăng ký thao tác trên Hệ thống
Nếu doanh nghiệp mới tham gia và muốn được hướng dẫn từ khâu chuẩn bị thiết bị, cài Agent đến đăng ký và thao tác trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, đội ngũ của Viện có dịch vụ hỗ trợ đăng ký đấu thầu qua mạng đồng hành theo phạm vi thống nhất. Dịch vụ chỉ là hỗ trợ kỹ thuật và hướng dẫn quy trình; doanh nghiệp, nhà thầu chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực và hợp pháp của thông tin, hồ sơ do mình cung cấp và nộp. Cần tư vấn nhanh, gọi hotline 0904 889 859 (Ms. Hoa) để được hướng dẫn.
