daotao@viendaotaocanbo.edu.vn 0904 889 859 – Ms Hoa Thứ 2 - Thứ 7: 07:30 - 17:30 --/--/---- · --:--:--

Ôn sát hạch chứng chỉ định giá xây dựng còn cần không? Nên học gì từ 01/7/2026

Theo Nghị định 212/2026/NĐ-CP, không còn sát hạch và cơ quan có thẩm quyền không cấp chứng chỉ hành nghề Định giá xây dựng. Bài viết hướng dẫn xử lý hồ sơ, kết quả sát hạch cũ, phần tài liệu ôn còn dùng được và lộ trình cập nhật kiến thức quản lý chi phí theo Nghị định 206/2026/NĐ-CP.

Cập nhật kiến thức định giá: kiến thức, thực hành
Minh họa nội dung bài viết và hoạt động đào tạo, tư vấn của Viện.
Mục lục bài viết

Nếu anh/chị đang tìm tài liệu ôn sát hạch chứng chỉ định giá xây dựng, hãy dừng lại trước khi mua bộ đề hay đăng ký một lớp luyện thi: từ ngày 01/7/2026 không còn kỳ sát hạch nào cho mảng định giá, và cơ quan có thẩm quyền cũng không thực hiện việc cấp chứng chỉ hành nghề Định giá xây dựng cho cá nhân đề nghị. Quỹ thời gian định dành cho việc luyện đề nên chuyển sang một việc có ích hơn: cập nhật kiến thức quản lý chi phí theo bộ văn bản mới và củng cố kỹ năng lập, thẩm tra chi phí mà công việc hằng ngày đòi hỏi.

Bài viết dành cho người đã nộp hồ sơ hoặc đã sát hạch định giá theo cơ chế cũ, người còn giữ tài liệu ôn, và người làm dự toán, quản lý chi phí muốn biết nên học gì khi “đích” kỳ thi không còn. Phần căn cứ chung về điều kiện năng lực trong mảng chi phí đã có ở bài định giá xây dựng có được cấp chứng chỉ hành nghề không; bài này đi vào câu hỏi ôn gì, học gì và xử lý các trường hợp dở dang.

Cập nhật kiến thức định giá: kiến thức, thực hành
Ảnh minh họa: cập nhật kiến thức định giá: kiến thức, thực hành.

Trả lời nhanh: còn sát hạch định giá xây dựng không?

Không còn. Có ba căn cứ, đều nằm trong Nghị định 212/2026/NĐ-CP (ban hành ngày 17/6/2026, có hiệu lực từ ngày 01/7/2026):

  • Danh mục lĩnh vực: khoản 1 Điều 28 chỉ liệt kê bốn lĩnh vực mà cá nhân phải có đủ điều kiện năng lực khi đảm nhận chức danh hoặc hành nghề độc lập: khảo sát xây dựng; lập quy hoạch đô thị và nông thôn; thiết kế xây dựng; giám sát thi công xây dựng. Định giá xây dựng không có trong danh mục này.
  • Quy định chuyển tiếp: đoạn 2 khoản 2 Điều 55 nói thẳng rằng cơ quan có thẩm quyền không thực hiện việc cấp chứng chỉ hành nghề Định giá xây dựng (cùng với chứng chỉ hành nghề Quản lý dự án).
  • Trình tự xét cấp: Điều 30 không có bước sát hạch. Năng lực của cá nhân được đánh giá theo điều kiện chung và điều kiện kinh nghiệm nghề nghiệp; cơ quan có thẩm quyền quyết định sau khi có kết quả đánh giá của Hội đồng xét cấp chứng chỉ hành nghề (khoản 3, khoản 4 Điều 30 và Điều 40).

“Đối với cá nhân đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề Quản lý dự án, chứng chỉ hành nghề Định giá xây dựng thì cơ quan có thẩm quyền không thực hiện việc cấp chứng chỉ này.” (Đoạn 2 khoản 2 Điều 55 Nghị định 212/2026/NĐ-CP)

Văn bản quy định cơ chế sát hạch trước đây là Nghị định 175/2024/NĐ-CP. Nghị định này đã hết hiệu lực từ ngày 01/7/2026 theo khoản 2 Điều 75 Nghị định 217/2026/NĐ-CP; bài viết chỉ nhắc đến nó khi phân tích quy định chuyển tiếp. Bộ câu hỏi sát hạch đi kèm cơ chế cũ vì thế không còn là đề cương của thủ tục nào. Bức tranh chung về việc bỏ sát hạch ở cả bốn lĩnh vực còn cấp chứng chỉ có ở bài chứng chỉ hành nghề xây dựng từ 01/7/2026 còn sát hạch không.

Hiểu đơn giản là: không có kỳ thi để ôn, cũng không có hồ sơ chứng chỉ định giá để nộp. Thứ còn lại, và quan trọng hơn nhiều, là năng lực làm chi phí đúng theo văn bản hiện hành. Phần còn lại của bài tập trung vào việc đó.

Đang dở dang hồ sơ hoặc kết quả sát hạch cũ: xử lý thế nào?

Khá nhiều người vẫn tìm “ôn sát hạch định giá” vì họ đang ở giữa chừng thủ tục khi Nghị định mới có hiệu lực. Điều 55 Nghị định 212/2026/NĐ-CP có ba khoản liên quan trực tiếp. Bảng dưới đây đặt chúng cạnh nhau cho riêng trường hợp định giá xây dựng.

Tình trạng của anh/chịQuy định áp dụngÝ nghĩa với người làm định giá
Đã nộp hồ sơ đề nghị cấp chứng chỉ định giá trước ngày 01/7/2026, đang chờ lịch sát hạchĐoạn 1 khoản 2 Điều 55 cho hồ sơ nộp trước mốc được xét theo quy định cũ và miễn sát hạch với hồ sơ đủ điều kiện; nhưng đoạn 2 cùng khoản loại trừ riêng chứng chỉ Quản lý dự án và Định giá xây dựngKhông có kỳ sát hạch để chờ và chứng chỉ định giá không được cấp. Không cần ôn đề.
Đã sát hạch định giá nhưng chưa đạt, còn thời hạn bảo lưuKhoản 3 Điều 55: nộp hồ sơ cấp mới theo Nghị định 212/2026/NĐ-CPNghị định mới không có lĩnh vực định giá tại khoản 1 Điều 28, nên không có kỳ thi lại hay hồ sơ cấp mới chứng chỉ định giá để đăng ký.
Đang có chứng chỉ định giá cấp theo Luật Xây dựng năm 2014, còn hạnKhoản 5 Điều 55: được tiếp tục sử dụng chứng chỉ theo lĩnh vực và phạm vi ghi trên chứng chỉ đến khi hết hạnGiữ chứng chỉ và bản gốc. Cách chứng chỉ này được ghi nhận trong từng hồ sơ cụ thể cần theo dõi hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền; không có kỳ thi nâng hạng định giá để ôn.
Chưa từng nộp, định “ôn trước để sau này thi”Khoản 1 Điều 28, Điều 30Không có kỳ thi trong tương lai theo khung hiện hành. Chuyển sang bồi dưỡng nghiệp vụ và xây dựng hồ sơ năng lực từ công việc thật.

Hai đoạn trích dưới đây là nguyên văn để anh/chị tự đối chiếu:

“Trường hợp cá nhân đã nộp hồ sơ và đã sát hạch nhưng chưa đạt và còn thời hạn bảo lưu theo quy định của Nghị định số 175/2024/NĐ-CP tại thời điểm Nghị định này có hiệu lực thi hành thì thực hiện nộp hồ sơ cấp mới theo quy định của Nghị định này.” (Khoản 3 Điều 55 Nghị định 212/2026/NĐ-CP)

“Cá nhân được cấp chứng chỉ hành nghề theo quy định của Luật Xây dựng năm 2014 trước thời điểm Nghị định này có hiệu lực thi hành được tiếp tục sử dụng chứng chỉ theo lĩnh vực và phạm vi hoạt động xây dựng được ghi trên chứng chỉ đến khi hết hạn.” (Khoản 5 Điều 55 Nghị định 212/2026/NĐ-CP)

Với chứng chỉ định giá cũ còn hạn, bài viết không suy diễn thêm về việc chứng chỉ được dùng thế nào trong từng hồ sơ dự thầu hay từng vị trí công việc, vì Nghị định mới không còn lĩnh vực định giá để đối chiếu phạm vi. Cách an toàn là giữ chứng chỉ, lưu kèm hồ sơ công việc đã làm và theo dõi hướng dẫn chi tiết của cơ quan có thẩm quyền.

Tài liệu ôn sát hạch định giá cũ: phần nào còn dùng, phần nào phải thay

Tài liệu ôn sát hạch định giá trước đây thường chia thành vài nhóm quen thuộc: pháp luật chung về hoạt động xây dựng, tổng mức đầu tư, dự toán, định mức và đơn giá, thẩm tra và thẩm định chi phí, câu hỏi tình huống. Kiến thức nghề trong các nhóm đó vẫn còn giá trị: cách bóc khối lượng, cách cấu thành đơn giá, cách rà một bảng tổng hợp chi phí không vì kỳ thi bị bỏ mà sai đi.

Thứ phải thay gần như toàn bộ là phần căn cứ pháp lý, vì hai văn bản nền mà phần lớn tài liệu cũ viện dẫn đã hết hiệu lực từ ngày 01/7/2026:

  • Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 (kể cả các luật sửa đổi, bổ sung) hết hiệu lực theo khoản 3 Điều 94 Luật Xây dựng số 135/2025/QH15.
  • Nghị định 10/2021/NĐ-CP về quản lý chi phí đầu tư xây dựng hết hiệu lực theo khoản 3 Điều 38 Nghị định 206/2026/NĐ-CP.

Bảng dưới đây giúp anh/chị đặt từng nhóm nội dung cũ vào đúng văn bản hiện hành. Đây là khung tự học do Viện biên soạn, không phải đề cương chính thức của cơ quan nào.

Nhóm nội dung trong tài liệu ôn cũPhần còn dùng đượcĐọc lại theo văn bản hiện hành
Pháp luật chung về quản lý chi phíTư duy chi phí gắn với thiết kế và từng giai đoạn dự ánĐiều 73 (nguyên tắc), Điều 74 (nội dung quản lý chi phí) Luật Xây dựng 135/2025/QH15; Điều 2, Điều 3 Nghị định 206/2026/NĐ-CP (áp dụng với dự án đầu tư công, dự án PPP, dự án dùng vốn ngân sách khác; dự án khác tham khảo)
Tổng mức đầu tưCấu trúc các khoản mục chi phíĐiều 75 Luật Xây dựng 135/2025/QH15 (tổng mức đầu tư được phê duyệt là mức chi phí tối đa); Điều 5 (bảy khoản mục a–g), Điều 6 (xác định theo loại thiết kế), Điều 7 (thẩm định), Điều 8 (thẩm tra) Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Dự toán xây dựngKỹ năng đo bóc, tổng hợp khoản mụcĐiều 76 Luật Xây dựng 135/2025/QH15 (dự toán công trình, dự toán gói thầu, dự toán công việc); Điều 12–15 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Định mức, đơn giá, chỉ số giáHiểu hao phí và cấu thành đơn giáĐiều 77, Điều 78 Luật Xây dựng 135/2025/QH15; Điều 19–24 Nghị định 206/2026/NĐ-CP; Điều 16, Điều 17 Nghị định 212/2026/NĐ-CP (cơ sở dữ liệu định mức, giá, chỉ số giá)
Thẩm tra, thẩm định chi phíKỹ năng rà soát hồ sơ, phát hiện sai lệchĐiều 7, Điều 8, Điều 16, Điều 17, Điều 18 và Điều 36 (chuyển tiếp) Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Câu hỏi tình huốngPhương pháp phân tích bối cảnhDựng lại tình huống trên căn cứ mới; câu trả lời phải dẫn được điều, khoản hiện hành

Tổng quan cấu trúc của Nghị định chi phí mới có ở bài Nghị định 206/2026/NĐ-CP và hệ thống quản lý chi phí áp dụng từ 01/07/2026. Nếu anh/chị cần một bảng tương tự cho bốn lĩnh vực còn cấp chứng chỉ, bài bộ câu hỏi sát hạch chứng chỉ hành nghề xây dựng còn dùng không đã trình bày riêng.

Hệ thống hóa chuyên môn: khối lượng, đơn giá, chi phí
Ảnh minh họa: hệ thống hóa chuyên môn: khối lượng, đơn giá, chi phí.

Bốn điểm người từng ôn thi theo tài liệu cũ dễ bỏ sót

Thứ nhất, dự toán được thẩm định cùng thiết kế. Khoản 1 Điều 16 Nghị định 206/2026/NĐ-CP quy định dự toán xây dựng do chủ đầu tư tổ chức lập được thẩm định cùng với việc thẩm định thiết kế xây dựng triển khai sau khi dự án được phê duyệt. Khoản 3 cùng điều liệt kê nội dung thẩm định của chủ đầu tư: sự đầy đủ của hồ sơ, sự phù hợp của khối lượng chủ yếu so với thiết kế, giá trị dự toán so với tổng mức đầu tư và mặt bằng giá thị trường, phân tích nguyên nhân tăng giảm. Việc có thẩm tra dự toán hay không do chủ đầu tư quyết định (khoản 8). Với hồ sơ dự toán đã trình cơ quan chuyên môn về xây dựng mà đến ngày 01/7/2026 chưa có thông báo kết quả, khoản 5 Điều 36 yêu cầu cơ quan chuyên môn dừng thẩm định và trả hồ sơ để chủ đầu tư tự thẩm định, phê duyệt theo Nghị định mới.

Thứ hai, dự toán gói thầu thay thế giá gói thầu trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Khoản 3 Điều 17 quy định chủ đầu tư phê duyệt dự toán gói thầu để thay thế giá gói thầu trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu theo pháp luật về đấu thầu. Người làm chi phí ở ban quản lý dự án cần nắm điểm này vì nó nối thẳng sang công việc đấu thầu; chi tiết có ở bài dự toán gói thầu là gì, khác giá gói thầu thế nào.

Thứ ba, dữ liệu chi phí đi vào hệ thống chung. Khoản 4 Điều 4 Nghị định 212/2026/NĐ-CP xác định Hệ thống thông tin, dữ liệu về định mức xây dựng, giá xây dựng, chỉ số giá xây dựng được vận hành độc lập tại địa chỉ https://cemia.gov.vn. Theo điểm b khoản 3 Điều 17, cơ quan có thẩm quyền phải rà soát, chuẩn hóa, cập nhật dữ liệu đã ban hành, công bố trong 05 ngày làm việc; riêng định mức kinh tế – kỹ thuật là 10 ngày làm việc. Ở chiều ngược lại, khoản 2 Điều 17 Nghị định 206/2026/NĐ-CP yêu cầu chủ đầu tư cập nhật dự toán sau khi phê duyệt vào hệ thống cơ sở dữ liệu. Cách tra cứu hệ thống có ở bài hệ thống cemia.gov.vn là gì.

Thứ tư, định mức và giá cũ không mất hiệu lực ngay. Khoản 7 Điều 36 Nghị định 206/2026/NĐ-CP cho phép hệ thống định mức, giá xây dựng, giá nhân công, giá ca máy đã ban hành, công bố trước ngày 01/7/2026 tiếp tục được áp dụng, tham khảo đến khi được rà soát, cập nhật, ban hành và có hiệu lực. Vì thế phần bài tập tính toán trong tài liệu cũ vẫn dùng để luyện tay được, miễn là anh/chị biết số liệu nào đã được cập nhật.

Thay cho ôn đề: lộ trình tự cập nhật kiến thức quản lý chi phí

Bỏ được áp lực thi không có nghĩa là bỏ việc học. Người làm chi phí vẫn phải trả lời trước chủ đầu tư, đơn vị thẩm tra và cơ quan kiểm tra cho từng con số mình đưa ra. Lộ trình sáu bước dưới đây bám đúng trình tự đọc văn bản, mỗi bước kèm câu hỏi để tự kiểm tra mức độ nắm bài.

Bước 1: Xác định dự án mình làm thuộc diện nào

Điều 2 Nghị định 206/2026/NĐ-CP chia hai nhóm. Khoản 1 áp dụng cho dự án đầu tư công, dự án PPP, dự án sử dụng chi thường xuyên từ ngân sách nhà nước và vốn ngân sách nhà nước khác. Khoản 2 cho phép tổ chức, cá nhân của các dự án khác tham khảo để xác định và quản lý chi phí, đồng thời chịu trách nhiệm về quyết định của mình. Trước khi đọc tiếp, anh/chị cần biết mình đang ở nhóm nào, vì từ đó mới biết quy định nào là bắt buộc, quy định nào là tham khảo.

Bước 2: Nắm lại khung tổng mức đầu tư

Đọc Điều 75 Luật Xây dựng 135/2025/QH15 cùng Điều 5 và Điều 6 Nghị định 206/2026/NĐ-CP. Điểm cần nhớ: tổng mức đầu tư gồm bảy khoản mục (bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; xây dựng; thiết bị; quản lý dự án; tư vấn xây dựng; chi phí khác; dự phòng). Tổng mức đầu tư được xác định phù hợp với loại thiết kế lựa chọn ở giai đoạn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi: thiết kế cơ sở, thiết kế FEED, thiết kế kỹ thuật, hoặc Báo cáo kinh tế – kỹ thuật. Tổng mức đầu tư được phê duyệt là mức chi phí tối đa mà chủ đầu tư được phép sử dụng.

Bước 3: Phân biệt ba loại dự toán

Khoản 2, 3, 4 Điều 76 Luật Xây dựng 135/2025/QH15 tách dự toán xây dựng công trình, dự toán gói thầu xây dựng và dự toán công việc xây dựng; khoản 5 để chủ đầu tư quyết định lập loại nào theo điều kiện cụ thể của dự án. Nghị định 206/2026/NĐ-CP hướng dẫn từng loại tại Điều 12, 13, 14, còn Điều 15 định nghĩa giá gói thầu. Riêng chi phí xây dựng theo khoản 2 Điều 12 gồm chi phí trực tiếp, chi phí gián tiếp, thu nhập chịu thuế tính trước, thuế giá trị gia tăng và chi phí nhà tạm để ở và điều hành thi công. Bài lập dự toán xây dựng là gì theo Nghị định 206/2026 trình bày phần này chi tiết hơn.

Bước 4: Ai thẩm tra, ai thẩm định, ai phê duyệt

Đây là nhóm câu hỏi người làm chi phí hay bị hỏi lại nhất trong thực tế. Đọc Điều 7 (thẩm định tổng mức đầu tư), Điều 8 (thẩm tra tổng mức đầu tư), Điều 16 (thẩm định, thẩm tra dự toán), Điều 17 (phê duyệt dự toán), Điều 18 (điều chỉnh dự toán). Lưu ý khoản 11 Điều 16: dự án dùng thiết kế FEED hoặc thiết kế kỹ thuật tại Báo cáo nghiên cứu khả thi và đã chọn nhà thầu EPC, EC, EP hoặc nhà thầu thi công xây dựng thì không phải thẩm định dự toán xây dựng công trình ở bước triển khai sau khi dự án được phê duyệt.

Bước 5: Công cụ định mức, giá, chỉ số giá và nguồn dữ liệu

Điều 19 Nghị định 206/2026/NĐ-CP chia hệ thống định mức xây dựng thành định mức kinh tế – kỹ thuật (gồm định mức cơ sở và định mức dự toán) và định mức chi phí. Điều 22 liệt kê giá xây dựng: giá công tác, giá nhóm công tác, giá bộ phận, đơn vị kết cấu công trình, suất chi phí, suất vốn đầu tư. Điều 23 và Điều 24 phân công việc công bố chỉ số giá và giá các yếu tố chi phí giữa Bộ Xây dựng, bộ chuyên ngành, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và Sở Xây dựng. Điểm đ khoản 5 Điều 6 yêu cầu giá được xác định trên cơ sở xem xét, đánh giá nhiều nguồn: dữ liệu trên Hệ thống thông tin, công bố giá của địa phương, báo giá của nhà cung cấp, dữ liệu công trình tương tự. Muốn đi sâu về chỉ số giá, anh/chị đọc thêm Điều 23 cùng khoản 3 Điều 78 Luật Xây dựng 135/2025/QH15.

Bước 6: Trách nhiệm của người làm chi phí

Điều 29 nêu trách nhiệm của chủ đầu tư; Điều 30 nêu trách nhiệm của nhà thầu tư vấn thực hiện việc xác định, thẩm tra chi phí. Khoản 3 Điều 30 đặt trách nhiệm toàn diện lên tư vấn về phương pháp tính toán, khối lượng, tính chính xác và căn cứ của các báo giá, dữ liệu chi phí, định mức được sử dụng. Đây là lý do việc ghi nguồn cho từng đơn giá, từng chỉ số giá quan trọng hơn mọi bộ đề.

Bảng dưới đây gom các câu hỏi tự kiểm theo sáu bước trên. Đây là câu hỏi do Viện biên soạn để học, không phải đề thi; anh/chị trả lời được câu nào thì gạch câu đó.

Câu hỏi tự kiểmĐọc ở đâu
Dự án tôi đang làm thuộc nhóm bắt buộc áp dụng hay nhóm tham khảo?Điều 2 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Tổng mức đầu tư gồm những khoản mục nào, khoản nào ước tính được khi chưa đủ cơ sở?Điều 5; điểm h khoản 2 Điều 6 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Thẩm tra tổng mức đầu tư do ai thực hiện và kiểm tra những nội dung gì?Điều 8 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Chủ đầu tư thẩm định dự toán công trình theo những nội dung nào?Khoản 3 Điều 16 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Khi nào không phải thẩm định dự toán ở bước sau khi dự án được phê duyệt?Khoản 11 Điều 16 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Dự toán gói thầu được phê duyệt dùng để làm gì trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu?Khoản 3 Điều 17 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Chi phí dự phòng trong dự toán công trình gồm hai phần nào, tính trên cơ sở nào?Khoản 7 Điều 12 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Dữ liệu định mức, giá, chỉ số giá do cơ quan nào cập nhật, trong bao lâu?Khoản 3 Điều 17 Nghị định 212/2026/NĐ-CP
Định mức, giá công bố trước ngày 01/7/2026 còn dùng được đến khi nào?Khoản 7 Điều 36 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Tư vấn chi phí chịu trách nhiệm về những gì đối với dữ liệu mình sử dụng?Khoản 3 Điều 30 Nghị định 206/2026/NĐ-CP
Kế hoạch học cho người đi làm: mục tiêu, thời gian, ôn lại
Ảnh minh họa: kế hoạch học cho người đi làm: mục tiêu, thời gian, ôn lại.

Gợi ý nhịp học cho người đang đi làm

Cách hợp lý cho người đang đi làm là học theo tuần, gắn với việc đang làm. Tuần đầu đọc Điều 2, 5, 6 và đối chiếu với một tổng mức đầu tư từng lập. Tuần thứ hai đọc Điều 12 đến Điều 18, tự rà một bộ dự toán thật theo khoản 3 Điều 16 như người thẩm định. Tuần thứ ba đọc Điều 19 đến Điều 24 cùng phần dữ liệu của Nghị định 212/2026/NĐ-CP, rồi truy nguồn cho mười đơn giá bất kỳ. Tuần cuối quay lại bảng câu hỏi tự kiểm.

Ví dụ áp dụng

Các ví dụ dưới đây được dựng từ những câu hỏi người làm chi phí hay gửi tới Viện, đã lược bỏ thông tin cá nhân. Mỗi ví dụ có phần cách xử lý dẫn điều, khoản cụ thể.

Ví dụ 1: Đã sát hạch định giá chưa đạt, định ôn để thi lại

Chị Lan là kỹ sư kinh tế xây dựng ở một công ty tư vấn. Chị sát hạch chứng chỉ định giá hạng II vào tháng 4/2026 nhưng kết quả chưa đạt, còn thời hạn bảo lưu. Chị định dành ba tháng hè ôn lại để đăng ký thi tiếp.

Cách xử lý: Khoản 3 Điều 55 Nghị định 212/2026/NĐ-CP hướng người đã sát hạch chưa đạt sang nộp hồ sơ cấp mới theo Nghị định mới. Tuy nhiên khoản 1 Điều 28 không có lĩnh vực định giá, và đoạn 2 khoản 2 Điều 55 nêu cơ quan có thẩm quyền không thực hiện việc cấp chứng chỉ hành nghề Định giá xây dựng. Vì vậy không có kỳ thi lại nào để chị đăng ký. Ba tháng đó nên dành cho Điều 8 và Điều 16 Nghị định 206/2026/NĐ-CP, vì công việc thẩm tra hằng ngày của chị chạm thẳng vào hai điều này, đồng thời lưu lại hồ sơ các dự án đã thẩm tra làm bằng chứng năng lực.

Ví dụ 2: Giữ tập tài liệu ôn in năm 2025, muốn dùng để kèm nhân viên mới

Anh Tuấn phụ trách nhóm dự toán của một nhà thầu. Anh còn giữ tập tài liệu ôn sát hạch định giá in năm 2025, viện dẫn Luật Xây dựng 50/2014/QH13 và Nghị định 10/2021/NĐ-CP, và muốn photo cho hai nhân viên mới học.

Cách xử lý: Phần bài tập đo bóc, phân tích đơn giá vẫn dùng để luyện tay được. Mọi câu có viện dẫn điều, khoản thì phải đánh dấu và thay căn cứ: Luật 50/2014/QH13 hết hiệu lực theo khoản 3 Điều 94 Luật Xây dựng 135/2025/QH15; Nghị định 10/2021/NĐ-CP hết hiệu lực theo khoản 3 Điều 38 Nghị định 206/2026/NĐ-CP. Riêng số liệu định mức, đơn giá trong bài tập, khoản 7 Điều 36 Nghị định 206/2026/NĐ-CP cho phép hệ thống công bố trước ngày 01/7/2026 tiếp tục được áp dụng, tham khảo đến khi được rà soát, cập nhật; anh nên ghi chú điều này ngay trên tài liệu để nhân viên mới không nhầm.

Ví dụ 3: Công ty tư vấn muốn cho cả nhóm “đi thi chứng chỉ định giá”

Một công ty tư vấn chuyên thẩm tra tổng mức đầu tư muốn đưa năm kỹ sư đi thi chứng chỉ định giá để hồ sơ năng lực khi tham dự gói thầu tư vấn trông mạnh hơn.

Cách xử lý: Không có kỳ thi để đăng ký (đoạn 2 khoản 2 Điều 55 Nghị định 212/2026/NĐ-CP). Khoản 1 Điều 8 Nghị định 206/2026/NĐ-CP mô tả thẩm tra tổng mức đầu tư là việc do tổ chức tư vấn có năng lực, kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý chi phí đầu tư xây dựng thực hiện; khoản 3 Điều 30 đặt trách nhiệm toàn diện lên nhà thầu tư vấn về phương pháp tính, khối lượng và căn cứ dữ liệu. Năng lực của công ty vì thế được thể hiện qua danh mục dự án đã thẩm tra, phân công người chủ trì cho từng hồ sơ và quy trình kiểm soát dữ liệu. Yêu cầu nhân sự cụ thể của từng gói thầu do hồ sơ mời thầu đặt ra, cần đọc kỹ từng hồ sơ. Với một nhóm đông người, lớp bồi dưỡng theo hình thức đào tạo tại đơn vị giúp cả nhóm cập nhật cùng một chuẩn.

Ví dụ 4: Cán bộ ban quản lý dự án được giao thẩm định dự toán

Chị Mai làm ở ban quản lý dự án của một địa phương, được giao thẩm định dự toán cho một công trình thuộc dự án đầu tư công. Chị từng nghĩ mình phải có chứng chỉ định giá mới được làm việc này, nên đã định đăng ký ôn thi.

Cách xử lý: Việc chị cần nắm là nội dung thẩm định của chủ đầu tư tại khoản 3 Điều 16 Nghị định 206/2026/NĐ-CP: kiểm tra sự đầy đủ của hồ sơ và kết quả thẩm tra của tư vấn (nếu có); sự phù hợp của khối lượng chủ yếu so với thiết kế; giá trị dự toán so với tổng mức đầu tư, thiết kế, biện pháp thi công và mặt bằng giá thị trường; phân tích nguyên nhân tăng, giảm các khoản mục. Dự toán được phê duyệt cùng thiết kế (khoản 1 Điều 17) và phải cập nhật vào hệ thống cơ sở dữ liệu sau khi phê duyệt (khoản 2 Điều 17). Nếu hồ sơ đã trình cơ quan chuyên môn về xây dựng trước ngày 01/7/2026 mà chưa có thông báo kết quả, chị áp dụng khoản 5 Điều 36. Học lập dự toán và cập nhật văn bản mới về quản lý xây dựng hữu ích cho chị hơn bất kỳ bộ đề nào.

Học để hiểu và vận dụng: phân tích, liên hệ thực tế
Ảnh minh họa: học để hiểu và vận dụng: phân tích, liên hệ thực tế.

Ví dụ 5: Kỹ sư dự toán làm dự án vốn tư nhân hỏi có cần học văn bản không

Anh Hùng là kỹ sư dự toán của một nhà thầu thi công, chủ yếu làm nhà xưởng cho doanh nghiệp tư nhân. Anh cho rằng dự án không dùng vốn nhà nước nên không cần đọc Nghị định chi phí mới, chỉ cần thạo phần mềm.

Cách xử lý: Khoản 2 Điều 2 Nghị định 206/2026/NĐ-CP cho phép dự án ngoài nhóm vốn nhà nước tham khảo quy định để xác định và quản lý chi phí, và người quyết định phải tự chịu trách nhiệm về quyết định của mình. Khoản 6 Điều 77 Luật Xây dựng 135/2025/QH15 cũng nêu các dự án này tham khảo hệ thống định mức. “Tham khảo” không có nghĩa là bỏ qua: khi chủ đầu tư tư nhân dùng chỉ số giá công bố để điều chỉnh giá hợp đồng (khoản 4 Điều 23 Nghị định 206/2026/NĐ-CP), anh vẫn phải hiểu chỉ số đó được xác định thế nào. Lưu ý giá hợp đồng, thanh toán và quyết toán hợp đồng không thuộc phạm vi Nghị định 206/2026/NĐ-CP (khoản 2 Điều 1), cần đọc văn bản về hợp đồng xây dựng. Với anh, trọng tâm học nên là đo bóc, phân tích đơn giá và đọc dữ liệu giá công bố.

Ví dụ 6: Có chứng chỉ định giá hạng II còn hạn, định thi nâng hạng I

Anh Phong được cấp chứng chỉ định giá hạng II năm 2023, còn hạn đến năm 2028. Anh đã chủ trì quản lý chi phí cho vài dự án lớn và định ôn để thi nâng lên hạng I.

Cách xử lý: Theo khoản 5 Điều 55 Nghị định 212/2026/NĐ-CP, anh được tiếp tục sử dụng chứng chỉ theo lĩnh vực và phạm vi ghi trên chứng chỉ đến khi hết hạn. Điều chỉnh hạng chứng chỉ thuộc trường hợp cấp mới theo điểm a khoản 1 Điều 29, nhưng khoản 1 Điều 28 không còn lĩnh vực định giá, nên không có thủ tục nâng hạng định giá và cũng không có kỳ sát hạch nào để ôn. Khoản 3 Điều 3 định nghĩa “chủ trì” là chức danh do tổ chức giao nhiệm vụ, trong đó có chủ trì xác định, thẩm tra và quản lý chi phí đầu tư xây dựng. Thứ anh nên đầu tư là hồ sơ các dự án đã chủ trì, kèm quyết định giao nhiệm vụ và tài liệu giải trình nguồn dữ liệu. Việc chứng chỉ cũ được ghi nhận thế nào trong từng hồ sơ cụ thể, anh theo dõi hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền.

Nên học gì theo vị trí công việc

Khi thước đo chuyển từ kỳ thi sang năng lực thật, việc chọn nội dung học cũng nên đi từ vị trí công việc chứ không từ đề cương thi. Bảng dưới đây gợi ý trọng tâm và chương trình bồi dưỡng tương ứng của Viện.

Vị tríTrọng tâm nên họcChương trình phù hợp
Người mới vào nghề dự toán, kỹ sư dự toán nhà thầuĐọc bản vẽ, đo bóc khối lượng, áp dụng định mức, phân tích đơn giá, lập dự toán theo Điều 12 Nghị định 206/2026/NĐ-CPKhóa học đo bóc khối lượng và lập dự toán xây dựng
Tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi, cán bộ chuẩn bị dự ánKhoản mục tổng mức đầu tư, xác định theo loại thiết kế, thẩm định, thẩm tra (Điều 5–8), đánh giá hiệu quả đầu tưKhóa học lập tổng mức đầu tư và đánh giá hiệu quả dự án
Cán bộ chủ đầu tư, ban quản lý dự án làm thẩm định, phê duyệtĐiều 16–18, Điều 36 Nghị định 206/2026/NĐ-CP; khung Luật Xây dựng 135/2025/QH15 và các nghị định hướng dẫnKhóa học cập nhật văn bản quy phạm pháp luật mới về quản lý xây dựng, kết hợp khóa lập dự toán
Doanh nghiệp, ban quản lý dự án có nhiều nhân sự cùng nhu cầuNội dung chọn theo hồ sơ thực tế của đơn vịLớp tổ chức tại đơn vị

Nếu anh/chị phân vân giữa khóa lập dự toán và khóa lập tổng mức đầu tư, bài khóa học lập dự toán hay lập tổng mức đầu tư so sánh hai khóa theo từng vị trí. Học phí, lịch học và hình thức học trực tiếp hoặc online được cập nhật theo từng lớp; anh/chị có thể gọi hotline 0904 889 859 để được tư vấn lớp phù hợp.

Lưu ý quan trọng: Sau khi hoàn thành khóa học, học viên được cấp chứng nhận hoàn thành khóa học theo tên khóa học đã tham gia. Chứng nhận hoàn thành khóa học do Viện cấp không phải chứng chỉ hành nghề; chứng chỉ hành nghề do cơ quan có thẩm quyền cấp theo quy định hiện hành. Các khóa học không phải lớp ôn thi sát hạch, vì mảng định giá xây dựng không còn kỳ sát hạch.

Những hiểu lầm cần bỏ

  • “Vẫn có nơi tổ chức thi sát hạch định giá.” Theo khung hiện hành không có cơ chế nào như vậy: Điều 30 Nghị định 212/2026/NĐ-CP không có bước sát hạch và đoạn 2 khoản 2 Điều 55 nêu rõ chứng chỉ định giá không được cấp. Lời mời “ôn thi lấy chứng chỉ định giá” cần được kiểm tra rất kỹ.
  • “Học xong một khóa là có chứng chỉ định giá.” Khóa học cho chứng nhận hoàn thành khóa học, không thay thế chứng chỉ hành nghề hay kết quả xem xét của cơ quan có thẩm quyền.
  • “Không còn chứng chỉ thì không cần học pháp luật chi phí.” Ngược lại, khoản 3 Điều 30 Nghị định 206/2026/NĐ-CP đặt trách nhiệm toàn diện lên tư vấn về phương pháp và căn cứ dữ liệu; người không nắm văn bản là người dễ bị yêu cầu giải trình nhất.
  • “Luyện bộ đề cũ là đủ để cập nhật.” Phần lớn căn cứ trong bộ đề cũ thuộc Luật 50/2014/QH13 và Nghị định 10/2021/NĐ-CP, đều đã hết hiệu lực từ ngày 01/7/2026.
  • “Dự án tư nhân thì văn bản không liên quan.” Khoản 2 Điều 2 Nghị định 206/2026/NĐ-CP vẫn để các dự án này tham khảo, và hầu hết công cụ giá, chỉ số giá mà dự án tư nhân dùng đều do cơ quan nhà nước công bố theo Điều 23, Điều 24.

Kết luận

Ôn sát hạch chứng chỉ định giá xây dựng không còn là việc cần làm. Khoản 1 Điều 28 Nghị định 212/2026/NĐ-CP không có lĩnh vực định giá, Điều 30 không có bước sát hạch, và đoạn 2 khoản 2 Điều 55 nêu cơ quan có thẩm quyền không thực hiện việc cấp chứng chỉ hành nghề Định giá xây dựng. Người đã sát hạch chưa đạt không có kỳ thi lại để chờ; người đang có chứng chỉ cũ còn hạn được tiếp tục sử dụng theo phạm vi ghi trên chứng chỉ đến khi hết hạn.

Thứ đáng đầu tư là kiến thức quản lý chi phí theo Luật Xây dựng 135/2025/QH15 và Nghị định 206/2026/NĐ-CP, cùng thói quen ghi nguồn dữ liệu cho từng con số. Tài liệu ôn cũ vẫn có ích ở phần kỹ thuật, miễn là anh/chị thay toàn bộ căn cứ pháp lý. Với các nội dung còn chờ hướng dẫn chi tiết, anh/chị nên theo dõi văn bản của Bộ Xây dựng và đối chiếu với hồ sơ cụ thể của mình. Cần trao đổi về lộ trình học phù hợp, anh/chị liên hệ hotline 0904 889 859.

Văn bản sử dụng trong bài: Luật Xây dựng số 135/2025/QH15 (hiệu lực 01/7/2026); Nghị định 212/2026/NĐ-CP ngày 17/6/2026 về điều kiện năng lực hoạt động xây dựng, Hệ thống thông tin, Cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng; Nghị định 206/2026/NĐ-CP ngày 15/6/2026 quy định chi tiết về quản lý chi phí đầu tư xây dựng; Nghị định 217/2026/NĐ-CP (khoản 2 Điều 75, về hiệu lực của Nghị định 175/2024/NĐ-CP).

Cần tư vấn lộ trình học quản lý chi phí? Viện Nghiên Cứu Đào Tạo Bồi Dưỡng Cán Bộ tổ chức các khóa bồi dưỡng lập dự toán, lập tổng mức đầu tư và cập nhật pháp luật xây dựng theo hình thức học trực tiếp, online hoặc đào tạo tại đơn vị.

VIỆN NGHIÊN CỨU ĐÀO TẠO BỒI DƯỠNG CÁN BỘ
Hotline / Zalo: 0904 889 859 (Ms. Hoa)
Email: daotao@viendaotaocanbo.edu.vn
Địa chỉ: DVTM T3-27A, Tòa A1, Chung cư Phương Đông Green Park, số 1 Trần Thủ Độ, Phường Yên Sở, Thành phố Hà Nội
Website: https://viendaotaocanbo.edu.vn

Bài viết cung cấp thông tin tham khảo, giúp người đọc hiểu các quy định chính về điều kiện năng lực và quản lý chi phí đầu tư xây dựng; không thay thế văn bản pháp luật, ý kiến tư vấn pháp lý chính thức hoặc kết quả xem xét hồ sơ của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

4,8/5 (7.917 đánh giá)

Theo dõi nguồn tin của Viện trên

CÙNG TRAO ĐỔI

Ý kiến & thảo luận (0)

Nội dung được kiểm duyệt

Đăng nhập để tham gia thảo luận

Kết nối Google chỉ chia sẻ tên và email đã xác minh để tạo hoặc liên kết tài khoản. Chính sách bảo mật.

Ý kiến của bạn đọc

    Chưa có bình luận được duyệt. Hãy chia sẻ ý kiến đầu tiên của bạn.

    Báo cáo bình luận

    Phản ánh được gửi riêng đến quản trị viên.

    Bài viết liên quan

    Các bài viết cùng nhóm chủ đề để anh/chị tham khảo thêm trước khi lựa chọn khóa học hoặc dịch vụ phù hợp.